Vocallis

Wat is het meest toegankelijke instrument in de muziek? Dat is de stem, aldus Internationaal Festival Vocallis. Het festival werd opgericht in 2012 en dankt zijn naam aan de samentrekking tussen Vaals, waar het wordt gehouden, en vocaal. Het meerdaagse evenement zet ieder jaar de menselijke stem centraal, van amateur tot professional, en laat zo de volle breedte van vocalen zien en horen. “Die breedte maakt ons uniek en zorgt er voor dat het festival een aanvulling is op het culturele landschap in Zuid-Limburg” zegt Mikos Pieters, zakelijk directeur sinds januari 2025.

In zijn functie zorgt Pieters met de artistiek directeur Gert Geluk vanuit Stichting Vocallis dat het festival kan plaatsvinden. Naast het festival zijn er nog drie pijlers waar de stichting op inzet. Op die manier weet de stichting zijn stempel op meer momenten te drukken op de culturele kalender dan alleen tijdens de zestien dagen dat het festival duurt. Zoals talentontwikkeling voor jonge talenten, die masterclasses kunnen volgen en een plek in het reguliere festivalprogramma kunnen krijgen. Muziekeducatie is er ook op scholen en buitenschoolse opvang in de regio Zuid-Limburg. Dat muziek ook een andere functie kan hebben, bewijst de vierde pijler: de zogeheten verwenzorgconcerten in verzorgingscentra, waarbij bewoners tijdens mini-concerten worden gestimuleerd hun stem te gebruiken.

“Bij alles wat we organiseren proberen we minimaal een van de kernwoorden Verwondering, Ontmoeting en Beleving terug te laten komen”, legt Pieters uit. “Het ene kernwoord leent zich beter voor de ene pijler dan voor de andere. Verwondering zit bijvoorbeeld in de breedte, schoonheid en keuze van het repertoire of de gekozen componisten tijdens het festival. Beleving zorgt er voor dat een concert niet alleen passief wordt beleefd, bijvoorbeeld door mee te zingen.”

Ieder jaar probeert het festival een thematische lijn aan te brengen in de programmering van het festival. Het is een belangrijk onderdeel, naast het creëren van een goede sfeer, het strikken van bijzondere locaties voor de optredens en het bereiken van fijn publiek dat de muziek op waarde weet te schatten. In 2019 was de editie gewijd aan bijna uitsluitend vrouwelijke componisten en is er veel aandacht voor mooi, onbekend werk van onbekende componisten. Er is ook aandacht voor literatuur, poëzie en beeldende kunst, net als compositie- en poëzieopdrachten. De editie van dit jaar heeft als thema geluk, het is het laatste festival onder leiding van artistiek directeur Gert Geluk, die afscheid neemt. Vanaf 2026 neemt Raoul Steffani zijn taak over. Bij zijn afscheid zet Geluk de schijnwerpers op het oeuvre van de Litouwse componist en kunstschilder Mikalojus Čiurlionis.

Sinds het festival dertien jaar geleden werd opgericht, zijn er veel memorabele optredens geweest. Hoogtepunten van dit jaar zijn volgens Pieters “de vertelconcerten van Jan Brokken in boekhandel Dominicanen, de mooiste boekenwinkel van de wereld of het concert van kamermuziekensemble Oxalys uit Brussel, het Van Gogh Trio en het Nationaal Jeugdorkest uit Litouwen.” Dat de provincie Limburg het festival waardeert, blijkt uit een vaste jaarlijkse subsidie. De stichting is voor 60% afhankelijk van fondsen om het festival en de andere activiteiten te kunnen uitvoeren. Ook Sena is een van de fondsen die bijdraagt. Pieters: “Sena is een belangrijke partner. Het aanvraagproces is heel helder, al is het soms lastig om het beknopt te houden. Dat stelt je voor de uitdaging om het helder en spits te formuleren. Mede dankzij Sena kunnen we de Senanorm hanteren. Fair Pay is belangrijk voor een gezond cultureel klimaat en daaraan willen we graag bijdragen.”